Geschiedenis - Jo Kobussen

In juli 2013 ontving "Coherent, versterkt elkaar" een email van Jo Kobussen, een van de leden uit de beginjaren van de vereniging, die naar aanleiding van het vijftigjarig bestaan van het dispuut h* (haa-ster) een kijkje nam op de website. De inhoud van dit bericht is hieronder te vinden.

Beste mensen van Van der Waals,

Bij het googelen merkte ik enige tijd geleden met verbazing dan mijn naam op de website van de STVTN J. D. van der Waals voor kwam. Toen ik daarop ´de geschiedenis van Van der Waals door Frans Snik´ begon te lezen, was mijn verbazing groter. Hoe daar de 60-er jaren van de 20-eeuw aan de THE worden beschreven, heeft weinig met geschiedschrijving van doen.

In bijgaande tekst getiteld “Is dit geschiedschrijving?” licht ik enkele citaten uit het stuk van Frans Snik en voorzie deze door middel van voetnoten van commentaar en geef een eindconclusie.
Verder wil ik er op wijzen dat op de website van de vereniging een fout is gelopen wat betreft de bezetting van het Van der Waals bestuur 1964-1965. Niet Frans Zonneveld was voorzitter, maar Jan Koken. Ik weet namelijk heel zeker dat ik in september of oktober 1965 het voorzitterschap van Van der Waals van Jan Koken heb overgenomen. Ook Jan Koken weet nog heel goed dat hij destijds voorzitter was. Ik heb dat ook nog even nagetrokken bij Hans van Leunen, die in de periode 1964-1965 commissaris van Van der Waals was.

Ik hoop hiermee een aanzet gegeven te hebben tot verbeterde geschiedschrijving van Van der Waals

Met vriendelijke groet.
Jo Kobussen

-- Verzonden vanaf mijn ouderwetse Windows desktop computer.

Als bijlage bij deze mail zat een document met de volgende inhoud:

Is dit geschiedschrijving?

Citaten uit:
De geschiedenis van Van der Waals is door Frans Snik, secretaris van het bestuur van 1999/2000, “Evolutie: tempora mutantur”, geschreven voor het lustrumboek “Attractie”, ter ere van het achtste lustrum van SVTN “J.D. van der Waals”. (bron: http://www.vdwaals.nl/index.php?article=202, tegenwoordig http://www.vdwaals.nl/node/519)

Al vanaf 19621 droeg het bestuur namelijk geen jacquets meer, al kwam dat voornamelijk door de grote cultuuromslag die plaatshad in Nederland: de “democratisering”. Het officiële karakter van de vereniging werd in twijfel getrokken2 en de Algemene LedenVergaderingen werden schaarser3. Bij de bezetting van de THE in 19644 kreeg Van der Waals een waarschuwing dat de vereniging zich hierbij niet aan mocht sluiten. Het lustrumboek van 1965 spreekt voor het eerst over een terugloop en zelfs een tekort aan actieve leden. En in 1967 ging het mis…
Het bestuur van 1967-1968 werd niet verkozen5 door de ALV, maar door een ballotagecommissie. Toen dit bestuur geen opvolgers kon vinden, ging een deel van de bestuursleden noodgedwongen door als bestuur ‘ad interim’

1 Er bestaat een foto van het voltallige Van der Waalsbestuur 1962-1963 onder voorzitterschap van Cees Daey Ouwens, waar alle vijf bestuursleden gekleed zijn in jacquet.

2 Het is niet duidelijk door wie het officiële karakter van de vereniging in twijfel wordt getrokken. Vast staat in ieder geval dat zeker tot einde zestiger jaren (van de 20e eeuw) de vereniging Van der Waals door de afdeling technische natuurkunde van de THE wed gezien als de vertegenwoordiging van de natuurkunde studenten.

3 Zeker tot einde 1968 was er geen sprake van schaarser worden van het aantal Algemeen Ledenvergaderingen.

4 In 1964 is er zeker geen bezetting van de THE geweest, en waarschijnlijk zelfs nooit. In 1964 was werd de THE nog gekenmerkt door rust en gehoorzaamheid. Van enige naar revolutie of zo neigende activiteiten was geen sprake. Wel is er 1964 tijdens een protest mars van studenten geweest rond het hoofdgebouw als protest van besluiten van het THE bestuur (curatorium) ten aanzien van studentenvoorzieningen (mens-gebouw / algemene ontmoetingsruimte) zonder dat overleg was gevoerd met studentvertegenwoordigers.

5 Het Van der Waals bestuur 1967-1968 is bij mijn weten volledig normaal gekozen. Wel zijn er moeilijkheden geweest met de opvolging van dit bestuur en kwam er in 1968 aanvankelijk een interim-bestuur.

Al in 19626 is er door Jo Kobussen begonnen met het verspreiden van marxistische geluiden (midden in katholiek Brabant!). In deze periode is dat door een groot deel van de “actieve” leden, voornamelijk alleen het bestuur, van Van der Waals overgenomen7. In de Koerier verschenen stukken over de klassenstrijd in n-laag8 met de opmerking dat, omdat de titel “professor” toch niets voorstelde, dan ook maar de kantinemedewerkers aan te spreken met “professor”.

6 Jo Kobussen heeft zich in september 1962 voor het eerst laten inschrijven aan de THE. In 1962 was hij nog braaf katholiek en had uitgesproken voorkeur voor de houding van de VVD t.a.v. de politiek tegenover Nieuw Guinea. Hij zou toen nog eerder rozenkransen hebben uitgedeeld dan marxistische pamfletten.

7 De betekenis van deze zin is niet duidelijk, verder commentaar laat ik daarom maar weg.

8 Artikelen in de Van der Waals Koerier over de klassenstrijd in N-laag zijn zeker tot einde 1968 nooit verschenen.

Dat Van der Waals het goede contact met de faculteit had verloren, had mede te maken met de invoering van de WUB9 (Wet Universitaire Bestuurshervorming), waardoor de studenteninspraak meer gereguleerd werd om verdere onrusten te voorkomen. Het overleg over het onderwijs vond zo niet meer gemakkelijk in de wandelgangen plaats. Van der Waals kende vanaf 1967 een OnderwijsCommissie10 en vanaf 1976 een onderwijscommissaris in het bestuur.

9 De WUB werd in 1970 ingevoerd. Gebeurtenissen in de 60er jaren kunnen dus nauwelijks het gevolg zijn van de invoering van de WUB.

10 Van der Waals kende in het studiejaar 1965-1966 reeds een studiecommissie. Mogelijk is deze toen opgericht, het kan ook zijn dat hij al eerder bestond. Deze onderwijscommissie vocht met namen voor het beschikbaar stellen van collegedictaten en was spreekbuis voor de studenten in de SOK (= Studie –Overleg-Commissie). Deze SOK was een overlegorgaan bestaande uit (ik geloof) drie studenten en één vertegenwoordiger van de afdeling over studio aangelegenheden. Deze afdelingsvertegenwoordiger (professor Kruithof) rapporteerde aan de studiecommissie van de afdeling, die uitsluitend uit hoogleraren bestond. Later is de SOK opgeheven en kregen studenten zitting in de studiecommissie van de afdeling.

Commentaar:
Ondergetekende heeft van sept. 1962 t/m maart 1975 bij de afdeling technische natuurkunde van de THE doorgebracht, eerst als student en daarna als promovendus en in aansluiting daarop nog enkele maanden als postdoc. Van een revolutionaire sfeer heb ik in genoemde periode nooit iets gemerkt. Sympathieën voor een democratisering van de universiteit waren zeker wel voorhanden en werd er gewerkt aan vergroting van inspraak van de studenten.
Voor iets dat leek op een revolutionaire sfeer heeft men nooit in Eindhoven moeten zijn, maar in Parijs, of dichter bij huis Tilburg, Amsterdam en Nijmegen en dat alles pas na 1968!.
Het lijkt erop als zijn in de citaten een aantal verwisselingen van tijd, plaats en personen hebben plaats gevonden. Voor meer details en pertinente onjuistheden in de citaten zie de geplaatste voetnoten.

Jo Kobussen